Een mijn blokkeren om het klimaat te redden

Vierduizend mensen uit alle uithoeken van Europa blokkeerden in Duitsland een van de grootste open kolenmijnen van Europa. Met de actie “Ende Gelände” (‘Tot hier en niet verder’) willen de deelnemers de ontginning van fossiele brandstoffen een halt toe roepen. Comac, de studentenbeweging van de PVDA, deed mee. 

“What do we want? Climate justice. When do we we want it? Now!”, zongen de deelnemers telkens de politie via luidsprekers het woord probeert te nemen. Met bijna vierduizend mensen blokkeerden ze midden mei een van de grootste open kolenmijnen van Europa. De mijn, gelegen in het noordoosten van Duitsland, wordt uitgebaat door het Zweedse bedrijf Vattenfal.

Verdeeld in vijf groepen, blokkeerden de deelnemers gelijktijdig verschillende strategische punten en transportlijnen van de mijn. Zo’n blokkering is bijna onmogelijk te doorbreken door de ordetroepen. 48 uur lang bleven ze ter plaatse. Voldoende om de productie van de mijn volledig lam te leggen.

Operatie “Break Free”

“Ende Gelände” is een van de vele acties binnen de overkoepelende operatie “Break Free”. Deze beweging vecht voor het stilleggen van verscheidene grote projecten voor de winning van fossiele brandstoffen, verspreid over een twaalftal landen. Stuk voor stuk behoren deze projecten tot de meest gevaarlijke ter wereld. “Break Free” eist dat de fossiele brandstoffen onder de grond gelaten worden en dat er geïnvesteerd wordt in hernieuwbare energie. Van 4 tot 16 mei namen 30.000 mensen deel aan twintig acties van burgerlijke ongehoorzaamheid, verspreid over zes continenten. De belangrijkste blokkades vonden plaats in Australië, Brazilië, het Verenigd Koninkrijk, Turkije, de Verenigde Staten en Duitsland.¹ “Ende Gelände” vormde het sluitstuk van de operatie.

Volgens de organisatoren was het de breedste en meest verspreide beweging van burgerlijke ongehoorzaamheid ooit ten voordele van klimaat en milieubescherming. De operatie kwam er als reactie op het besluit van de laatste klimaattop in Parijs van december vorig jaar. Willen we de klimaatopwarming beperken tot 1,5°C ten opzichte van het pre-industriële tijdperk, dan zal meer dan 80% van de fossiele bodemvoorraden onaangeroerd moeten blijven, zo stelt het akkoord. Tegelijk moeten in versneld tempo de nodige investeringen gebeuren om volledig onafhankelijk te worden van fossiele brandstoffen en over te schakelen op hernieuwbare energie. De verbranding van fossiele brandstoffen is wereldwijd immers de belangrijkste oorzaak van de klimaatverandering: meer dan 80% van alle koolstofemissies en 65% van de uitstoot van broeikasgassen zijn te wijten aan de verbranding van fossiele brandstoffen.  

Deze acties vertolken een belangrijke verandering in perspectief in de milieubeweging. Na lange tijd de pijlen verschoten te hebben op de grote internationale klimaattoppen, keren steeds meer jongeren de “stropdasgroenen” de rug toe. Het besef dringt door dat enkel collectieve actie tot resultaat kan leiden. De regeringen deden op de laatste klimaattop vooral belangrijke principiële beloftes om het klimaat te redden. Toch zijn de multinationals er via intens lobbywerk in geslaagd om een aantal belangrijke woorden als “fossiele energie”, “olie” of “kolen”, te laten verdwijnen uit het akkoord. Uitgerekend deze fossiele brandstoffen, die verantwoordelijk zijn voor 80% van de CO₂-uitstoot, komen niet een enkele keer voor in de teksten. 

1. https://breakfree2016.org/

Dit artikel komt uit het maandblad Solidair van juni 2016. Abonnement.